متن سخنرانی عبدالعزیز مولودی در گردهمایی علمی من و مین

(سنندج خرداد87)

مین های زمینی ضد نفر، علیرغم اینکه سلاح جنگی هستند و در میدانهای جنگ به کار می روند ولی دیریست که به جان غیرنظامیان اعم از زن و مرد ، مخصوصا کودکانی که نه طالب جنگ بوده اند و نه در ایجاد آن سهمی داشته اند آتش زده و همچنان می زند. به نظر می رسد که طبع جنگ سالاران هیچ یک از آثار و آسیب های جدی جانی و جسمی قربانیان مین را نمی بیند و بنابه طبیعت جنگ طلبانه خودبجای پی جویی راهی به صلح و آشتی ، در سودای ساخت و بکارگیری مین های انساندوستانه!!؟ اند.مین انساندوستانه ، مین هایی هستند که که با تولید صدا و نور سربازان را برای حدود یک ساعت از کار می اندازند به گونه ای که قادر به انجام هیچ واکنشی نیستند ولی پس از این مدت به حال عادی برمی گردند.این ها اگر چه نمی کشند اما اثرات مخرب ناشی از آلودگی صدا را بدنبال خواهند داشت.

متاسفانه همانند مین های ضد نفر تصور سازندگان و کشورهای استفاده کننده از مین آن است که فقط سربازان روی مین می روند. در حالیکه بدون شک کودکان اولین و اصلی ترین قربانیان مین ها و گلوله های عمل نکرده ناشی از جنگ هستند....

دکتر حسین دهشیار
 آمریکا به عنوان یکی از مطرح‌ترین پیروزمندان جنگ جهانی دوم نقش وسیعی در تشکیل سازمان ملل ایفا کرد. در عین حال آمریکا به عنوان فاتح جنگ سرد، جایگاه رفیعی در جلوگیری از تبدیل سازمان ملل به عنوان یکی از ستون‌های حیات‌بخش روابط بین بازیگران دولتی، غیردولتی و فرادولتی داشته است. رابطه آمریکا با سازمان ملل در طول بیش از شش دهه کاملا متاثر از این واقعیت دوگانه بوده است. وجه مشخصه روابط آمریکا با این نهاد بین‌المللی پیچیده در این پارادوکس بوده است. این واقعیتی تاریخی است که از زمان بدو تاسیس سازمان ملل در صحنه حضور داشته است. تلاطم روابط بین کشور آمریکا و سازمان ملل از همان ابتدای شکل‌گیری سازمان وجود داشته است و واقعیتی نیست که هویت یافته در شرایط کنونی بین‌المللی محسوب شود. باید به خاستگاه تاریخی حیات یافتن نوع روابط توجه معطوف و از اینکه کیفیت روابط تنها برخاسته از تفکرات خاص یک رییس‌جمهور یا یک حزب سیاسی خاص است، دوری شود. سازمان ملل در شرایطی تاسیس شد که ضرورت شکل دادن به یک نظم متفاوت با دوران استعمار غربی به رهبری انگلستان و فرانسه از قطعیت فراوان و انکارناپذیری فوق‌العاده برخوردار بود...

له‌ده‌ستدانی کات کێشه‌ی که‌رکووکی به‌ ده‌ستی قه‌ده‌ر سپارد

سیروان کاروانی
ئه‌گه‌ر له‌ سه‌روبه‌ندی حووکمڕانیی هه‌ریه‌ک له‌ حکوومه‌ته‌ کاتییه‌کانی هه‌ردووک سه‌رۆکوه‌زیر عه‌للاوی و جه‌عفه‌ریدا، که‌ هاوپه‌یمانیی کوردی ‌سه‌ره‌تا به‌ته‌واوی توانایانه‌وه‌ شێلگیرانه‌ پشتیوانییان لێ ده‌کردن، هه‌نگاوه‌ بنه‌ڕه‌تییه‌کان سه‌باره‌ت به‌ کێشه‌ی که‌رکووک و ده‌وروپشته‌که‌ی به‌ره‌و به‌یاساییبوون و زه‌روره‌تی ده‌رخستن و هاتنه‌به‌رباسی خاڵه‌ بنه‌ڕه‌تییه‌کان له‌ دیدێکی هه‌ست به‌ به‌رپرسیارییه‌تییه‌وه‌ بنرانایه‌، ئه‌وا به‌و شێوه‌یه‌ی ئێستا هه‌ست به‌ ناهومێدی و له‌بیرکردن نه‌ده‌کرا.شاراوه‌ نییه‌ که‌ لیستی هاوپه‌یمانیی کوردستان و هه‌موو سه‌رۆکایه‌تییه‌ کوردییه‌کان جه‌نگێکی گه‌وره‌یان له‌سه‌ر بوودجه‌ی هه‌رێمی کوردستان به‌رپا کرد، له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا‌ پێداگرییه‌کی ئه‌وتۆی له‌سه‌ر کرا که‌ هه‌تا ئیستاش به‌ گه‌وره‌ترین خاڵی سه‌رکه‌وتنی کورد له‌ ململانێکاندا ده‌ژمێردرێ، که‌ تا دواهه‌ناسه‌ش بۆ ته‌نها پله‌یه‌ک نه‌هاتنه‌خواره‌وه‌. له‌ پێناوی ئه‌و ئامانجه‌ش کارته‌کانی گووشاری خۆیان به‌کارهێنا. هه‌ر له‌و میانه‌شدا، ڕه‌نگه‌ زۆربه‌ی گه‌شته‌کانی سه‌رانی کورد له‌ کوردستانه‌وه‌ بۆ به‌غدادی عه‌ره‌بی بۆ یه‌کلاکردنه‌وه‌ی بوودجه‌ بووبێت...

امیرحسین اصطباری

«در یتیم‌خانه‌ها او (کیم ایل سونگ) همان کسی است که برای بچه‌های یتیم اسباب‌بازی می‌فرستد و کودکان قبل از خوردن آن برنج بخور و نمیر از وی تشکر می‌کنند و هم اوست که آنها را در برابر هیولاهایی که در کتاب‌هایشان به صورت ژاپنی‌های مودراز و آمریکایی‌های گرگ‌نما به تصویر کشیده‌اند، محافظت می‌کند.»

گزارش یورگن شفر از سفر به کره‌شمالی1

رفتارهای اجتماعی مردم در هر نقطه‌ای از جهان می‌تواند حیرت ساکنان دیگر تمدن‌ها را برانگیزد. در این میان رفتار سیاسی مردم یک منطقه بدان دلیل که بیش از دیگر رفتارهای اجتماعی مورد توجه بیگانگان قرار می‌گیرد و در عین حال نمی‌تواند ریشه‌های فرهنگی خود را آشکارا در مقابل بیننده ناآشنا عیان سازد، می‌تواند بسیار شگفت‌آور باشد...

غازی حه‌سه‌ن
پێویسته‌ له‌کاتی قسه‌کردن له‌سه‌ر کێشه‌و دیاردەیه‌ک باس له‌هۆکارو کێشه‌کان بکه‌ین.. ئه‌و کێشانه‌ لێکدەینه‌وە که‌ په‌یوەندیان به‌ ئامانجی قسه‌کانی ئێمه‌وە دەبێت... زۆرجاران دوژمن و ناکۆکه‌کانی خۆمان دێخینه‌ ژێر باڵی به‌رپرسێتیه‌وە... بۆیه‌‌شه‌ له‌ خالی خودی خۆمان دەست پێدەکه‌م چونکه‌ لێرەو له‌وێ به‌شێوەیه‌کی نافه‌رمی ئێمه‌ی کورد خۆمان تۆمه‌تبار دەکرێین له‌ دواخستن وخاوکردنه‌وەی چاک به‌رێوەچوونی کێشه‌کان.. سه‌رکردایه‌تی سیاسی کوردستان به‌هۆی لێکدووریان له‌به‌رژوەندییه‌ تایبه‌تیه‌ حیزبیه‌کان رەخنه‌یان لێدەگیرێت که‌ تا ئێستا نه‌یانتوانیوە به‌یه‌ک ئاراسته‌ی یه‌کگرتوووخیتابێکی یه‌کراو ستراتیژی مامه‌له‌ دەگه‌ل ماددەی 140 بکه‌ن، به‌تایبه‌تیش پارتی ویه‌کێتی که‌به‌رپرسی سه‌رەکی ئێستای کوردستانن.

با له‌روانگه‌یه‌یێکی فراوانتر سه‌یری کێشه‌ی که‌رکوک بکه‌ین.. ئایا که‌سێک له‌عێراقی عه‌رەبی ئامادەیه‌ دان به‌بوونی کوردستانی بوونی که‌رکوک دابنێت..؟....

علی دلاویز

مفهوم هویت دال بر خصلت‌های مشابه و در عین حال متمایز انسان‌ها در یک خود اجتماعی دارد. این تشابه و تمایز میان انسان‌‌ها با مرور زمان باعث تداوم و سازگاری آنها با یکدیگر می‌شود که مؤلفه‌ها و خصلت‌های مشخصی را به وجود می‌آورد. هویت بر فعل شناسایی بنیان داده می‌شود. هویت به خودی خود مشخصه فعلی نیست بلکه در یک ساختار دسته‌بندی و ساختی تثبیت و شکل می‌گیرد. شاخصه‌های شناخت انسان در جامعه به صورت یک فرآیند و یک عمل بازتابی در تعاملات اجتماعی ساخته می‌شود...

دوَزى کورد له‌نیوان تفه‌نگى جه‌نه‌رِاله‌کان و جانتاى دیبلوَماسى ئیسلامیه‌کاندا
ئاسۆ
به‌شدار بوانى  ته‌وه‌ره‌، فه‌ره‌یدون حه‌مه‌ڕه‌شید، رۆبیتان کاکه‌زاڵ ، ڵشکۆنه‌جمه‌دین، ڕووناک شوانی

ره‌نگبیَ به‌هه‌ڵه‌دا نه‌چووبووین ئه‌گه‌ر بڵیَین کیَشه‌ی سیاسی و نه‌ته‌وه‌یی نیَوان کورد له‌گه‌ڵ تورکه‌کان هاوکاته‌ له‌گه‌ڵ یه‌که‌مین درووستبوونی هه‌وه‌ڵین قه‌واره‌ یان ده‌وڵه‌تی تورکه‌کان له‌میَژوودا که‌خۆی له‌ده‌وڵه‌تی عوسمانییه‌کاندا (سه‌ده‌ی سیانزه‌) ده‌بینیَته‌وه‌،له‌و چرکه‌ ساته‌ به‌دواوه‌ کیَشه‌یه‌کی ئاڵۆز وچاره‌سه‌رنه‌کراو تا ئه‌مرِۆ خۆی خزانده‌ نیَو پرسه‌ گه‌رمه‌کانی رۆژهه‌لاَتی نیَوینه‌وه‌ که‌ ناوی کیَشه‌ی کورد - تورکه‌،به‌دریَژایی شه‌ش سه‌ده‌و نیو زیاتر له‌ژیَر سایه‌و فه‌رمانرِه‌وایی خه‌لافه‌تی عوسمانیدا کورد نه‌ک له‌هیچ ماف و ئازادییه‌ک به‌هره‌مه‌ند نه‌بووه‌ به‌ڵکو هه‌میشه‌ له‌ژیَر سته‌م و چه‌وساندنه‌وه‌ی میللیدا راگیراوه‌ و هه‌میشه‌ وه‌ک کۆیله‌یه‌کی سیاسی ته‌ماشای کراوه‌.

به‌لاَم له‌گه‌ڵ هاتنه‌ سه‌رکاری تورکه‌ ناسیۆنالیسته‌کان(که‌مالییه‌کان)له‌تورکیا له‌دوای برِانه‌وه‌ی یه‌که‌مین جه‌نگی جیهانی و دامه‌زراندنی ده‌وڵه‌تیَکی عه‌لمانی له‌سه‌ر جه‌سته‌ی رزیو و مرداره‌وه‌بووی ده‌وڵه‌تی خه‌لافه‌ت کیَشه‌ی کورد چوارچیَوه‌یه‌کی توندتری به‌خۆوه‌ گرت و که‌مالییه‌کان لاپه‌رِه‌یه‌کی نویَیان هه‌ڵدایه‌وه‌ له‌چه‌وساندنه‌وه‌و سته‌ملیَکردن له‌ کورد هه‌ر له‌و نیَوه‌نده‌دا هه‌موو هه‌وڵه‌ سیاسی و شۆرِشگیَرِییه‌کانی کورد به‌ زه‌بر و ئاگر و ئاسن وه‌لاَم درانه‌وه‌...

عبدالعزیز مولودی

از دیدگاه جامعه شناسی سیاسی ، مسئله مشارکت مدنی و سیاسی شهروندان و نقش آن در شکل گیری نوع نظام سیاسی حاکم بر جامعه امر پذیرفته شده ای است که کمتر مورد تردید قرار می گیرد. رابطه عکس این نیز رابطه ای قابل توجه است، به عبارت دیگر نوع نظام سیاسی حاکم نیز در کاهش یا افزایش مشارکت سیاسی شهروندان تاثیر دارد. یعنی با توجه به نظام سیاسی ، می توان حدس زد که شهروندان دارای چه محدودیت هایی در رفتار سیاسی خود هستند. با این پیش فرض می توان گفت که نظامهای اقتدارگرا و غیر دمکراتیک، در درون خود و با بکارگیری عوامل و مکانیسم هایی در عمل و اندیشه، مانع مشارکت سیاسی فعال شهروندان می‌شوند...

ئا: توانا ئه‌مین
ئه‌مڕۆ نێوه‌ندى روناکبیرى کوردى له‌کۆمیدیایه‌کدا ژیان ده‌کات، به‌ده‌ست ده‌ردێکه‌وه‌ ده‌ناڵێنێت که‌ده‌توانین به‌په‌تاى نه‌خوێندنه‌وه‌ ناوزه‌دى بکه‌ین! ده‌یان روژنامه‌ى زه‌رد و سه‌دان کتێبى هیچ له‌بازاڕدا به‌رچاوده‌که‌ون، ده‌زگاگه‌لێکى چاپ و په‌خش له‌م هه‌رێمه‌ بچوکه‌ى ئێمه‌دا ده‌بینرێن که‌به‌زه‌حمه‌ت له‌ بیۆگرافیاکانیاندا کتێبێک، ته‌نها یه‌ک کتێبى چاک ده‌دۆزیته‌وه‌، ئه‌گه‌ر به‌ختت هه‌بێت.
رۆژنامه‌ى هه‌رزان، نوسه‌رانى ساده‌گۆ و پیشه‌یى، روشنبیرى موزه‌یه‌ف و به‌ناو روناکبیرى بێئاگا له‌دونیا، ده‌سه‌ڵاتێکى سیاسى بێخه‌م و بێخه‌به‌ر، له‌ زه‌مینه‌ سازیه‌کانى ئه‌م نه‌خۆشیه‌ن... ئه‌مڕۆ له‌لاى ئێمه‌ تاڕاده‌یه‌ک هاوکێشه‌ى نوسه‌رو خوێنه‌ر له‌پێچه‌وانه‌بونه‌وه‌دان، خوێنه‌رانێکمان له‌ ئاستێکدا هه‌ن که‌لێناگه‌ڕێن هه‌موو شتێک به‌سه‌ریاندا تێپه‌ڕێت، له‌حاڵێکى وادا ده‌بێت نوسه‌رى ئێمه‌ حسابێکى جدى تر له‌ده‌یه‌کانى پێشوو بۆ خوێنه‌ر بکات...

شفیع بهرامیان 
من اهل کردستانم، من زاده ایرانم؛ به قول رندی! من اصیل‌ترین قوم این دیارم (خاتمی‌ها در بحبوحه تبلیغات انتخاباتی) به راستی همه جای ایران سرای من کرد است! باور نمی‌کنید سری به گاوداریهای تاکستان، مرغداریهای همدان و کوره‌های آجر‌پزی زنجان و سمنان و... بزنید. گرچه در چرخه توسعه نامم از قلم افتاده است اما ملالی نیست، بشر جایزالخطاست! گرچه کمترین سهم استفاده از دلارهای سیاه نفتی سهم من است اما خیالی نیست، بشر جایزالخطاست! گرچه کمترین هزینه از صندوق ذخیره ارزی را من داشته‌ام اما خیالی نیست آخر من آنقدر توسعه یافته‌ام که نیازی به کمک دیگران ندارم!ما و پسرعموهای افغانمان بسی خوشحالیم ...